Disiplin Kurulları
Madde 43. Siyasi Partiler Kanununa, parti tüzüğüne, parti yetkili
organlarının kararlarına ve talimatlarına aykırı davranışta bulunanlar hakkında
disiplin soruşturtması yapmak ve karar vermek üzere, İllerde Disiplin Kurulları,
Genel Merkez de Yüksek Disiplin Kurulu kurulur.
İl Disiplin Kurulu
Madde 44. İl Disiplin Kurulu il kongresinde 5 asıl ve 5 yedek olarak
seçilir. Disiplin Kurulu kongreden sonra en geç bir hafta içinde toplanarak
arasından bir başkan ve bir sekreter seçer.
İl Disiplin Kurulu, İL çevresinde kayıtlı bulunan ve Yüksek Disiplin Kurulunun
birinci derecede bakacağı işler dışında kalan bütün partililer hakkında, birinci
derecede disiplin soruşturması yapmaya ve karar vermeye yetkilidir.
İl Disiplin Kurulu, kendiliğinden disiplin soruşturması yapamaz. Ancak İlçe
Yönetim Kurullarının gerekçeli teklifi ve İl Yönetim Kurulunun sevki ile, yada
İl Yönetim Kurulunun veya İl Başkanının doğrudan sevki ile intikal ettirilen
dosyaları ve konuları karara bağlar.
İl Disiplin Kurulu, halin gerektirdiği cezayı da belirterek ilgilinin yazılı
müdafaasını alır. İlgili kendisine tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde,
ancak seçimlerde veya herkesin gözü önünde açıkça yada yayın yolu ile işlenen
suçlarda ise 7 gün içinde savunmasını yazılı olarak vermek zorundadır.
Bu müddet içinde verilmeyen savunma nazara alınmaz.
İl Disiplin Kurulunun verdiği kararlara karşı, İl Yönetim Kurulu veya ilgili
üye, tebliğden itibaren 7 gün içinde Yüksek Disiplin Kurulu'na itiraz edebilir.
Üyelere ait itiraz dilekçeleri İl Yönetim Kuruluna verilir. İl Yönetim Kurulu,
kendi görüşünü de eklemek suretiyle dosyayı Yüksek Disiplin Kurulu'na gönderir.
Karara, İl Yönetim Kurulunca itiraz edildiği takdirde itiraz yazısının bir
sureti ilgiliye 7 gün içinde tebliğ edilir. İl Yönetim Kurulları, itiraza konu
olan dosyaları en geç 15 gün içinde Yüksek Disiplin Kurulu'na göndermek
zorundadır.
Kesin çıkarma cezaları, ilgilisi itiraz etmemiş olsa bile, incelemek ve karar
verilmek üzere İl Disiplin Kurulunca Yüksek Disiplin Kurulu'na gönderilir.
Yüksek Disiplin Kurulu
Madde 45. Yüksek Disiplin Kurulu, Büyük Kongrede seçilen 11 kişiden
meydana gelir. Aynı sayıda yedek üye seçilir. Kurul seçimi takip eden yedi gün
içerisinde en yaşlı üyenin başkanlığında toplanarak, aralarından bir başkan, bir
başkan yardımcısı, bir sekreter seçerler. Sekreter kurula karşı raportörlük
görevini yapar. Kararları ilgili yerlere yazıyla bildirir.
a. Yüksek Disiplin Kurulu’nun Birinci Derecede Bakacağı İşler:
-İl Başkanı ve İl Yönetim Kurulu üyeleri, İl, İlçe ve Belde merkezlerindeki
partili belediye başkanları,
-Partinin kurucu üyeleri,
-Partinin Genel Başkanı, Genel İdare Kurulu üyeleri,
-Kendi başkan ve üyeleri,
-TBMM’nin eski üyeleri ve eski hükümet üyeleri,
haklarında gerekli disiplin soruşturmasını yapar ve Siyasi Partiler
Kanunu’nun 57. Maddesi hükmü saklı kalmak üzere kesin karara bağlar.
Yüksek Disiplin Kurulunun kendi başkan ve üyeleri, kendileri hakkındaki
soruşturmada, müzakere ve kararlara katılamazlar. Bu durumda olanların yerine
sadece o işlemlere mahsus olmak üzere sırasıyla yedek üye alınır.
İl Yönetim Kurullarının başkan ve üyeleri, İl, İlçe ve Belde merkezlerindeki
Belediye Başkanlarının sevk yetkisi il Yönetim Kurulu’na, Partinin Genel
Başkanı, Genel İdare Kurulu üyelerini, partinin kurucu üyelerini ve TBMM’nin
eski üyeleri ile eski hükümet üyelerini,
Yüksek Disiplin Kurulu Başkan ve üyelerini sevk yetkisi Genel İdare Kuruluna
aittir.
Genel Başkan lüzum gördüğü hallerde, Yüksek Disiplin Kurulu’na sevk yetkisini
doğrudan doğruya da kullanabilir.
b. Yüksek Disiplin Kurulunun itiraz üzerine bakacağı işler:
Yüksek Disiplin Kurulu, İl Disiplin Kurulunun üst mercii olarak İl Disiplin
Kurulu kararlarına karşı yapılan itirazları Siyasi Partiler Kanununun 57.
Maddesi hükmü saklı kalmak üzere kesin karara bağlar.
Yüksek Disiplin Kurulu, kendiliğinden soruşturma yapamaz. Ancak sevk
yetkisine sahip olan kurullarca kendisine intikal ettirilen dosyaları ve
konuları karara bağlar.
Müşterek Disiplin Kurulu
Madde 46. Müşterek Disiplin Kurulu, Yüksek Disiplin Kurulu ile Grup
Disiplin Kurulundan oluşur. Yüksek Disiplin Kurulu Başkanı aynı zamanda Müşterek
Disiplin Kurulunun da başkanıdır. Yüksek Disiplin Kurulu sekreteri bu kurulun da
sekreteridir.
T.B.M.M. üyelerinin Grup Disiplin Kurulu kararlarına karşı yapacakları itiraz
Müşterek Disiplin Kurulu’nca karara bağlanır.
Partili Milletvekillerinin partiden geçici veya kesin olarak çıkarılmalarını
gerektiren söz, tutum ve davranışlarından dolayı haklarında disiplin
soruşturması yapmaya ve karar vermeye müşterek Disiplin Kurulu yetkilidir.
Müşterek Disiplin Kurulunun kararları Siyasi Partiler Kanununun 57. Maddesi
hükmü saklı kalmak üzere kesindir. Partili milletvekilleri için disiplin cezası
isteme yetkisi partinin T.B.M.M. Grup Yönetim Kuruluna aittir. Bu yetkiyi Grup
Başkanı ve Grup Başkan Vekilleri de kullanabilir.
Disiplin Kurullarına Ait Müşterek Hükümler
Madde 47. Disiplin Kurullarının görev süresi yeni disiplin kurulunun
seçilmesi ile sona erer.
Disiplin Kurullarında zamanla boşalma olması halinde, en çok oy alandan başlamak
üzere, yedekler sıra ile göreve çağrılır. Disiplin Kurullarının çalışmalarına
mazeretsiz üst üste üç defa katılmayan kurul üyesi istifa etmiş sayılır ve
yerine sırasıyla yedekler çağırılır.
Partinin Disiplin Kurulu üyeleri; kongreler, TBMM üyeliği, İl Genel ve Belediye
Meclisi üyelikleri hariç hiçbir parti organında ve kurulunda görev alamazlar.
Partiye maddi bir hizmet bağı ile bağlanamaz ve partiden her ne suretle olursa
olsun gelir sağlayamazlar. Disiplin kurulları üye tam sayısının 2/3 çoğunluğu
ile toplanır. Hazır üyelerin çoğunluğu ile de karar verir. Ancak kesin çıkarma
kararlarında üye tam sayısının salt çoğunluğu ile karar verir.
Disiplin Kurulları kendilerine intikal eden dosyaları en geç otuz gün içinde
karara bağlarlar ve verilen kararları en geç otuz gün içinde ilgiliye tebliğ
ederler.
Disiplin Kurulları, kendilerine intikal eden konular hakkında karar verirken,
iddia, savunma ve delilleri değerlendirmede takdir hakkına sahiptir.
Disiplin Kurulları alacakları kararları kaydetmek üzere bir karar defteri
bulundururlar. Bu defteri tasdik ettirmeye lüzum yoktur. İfadeler ve sair evrak
disiplin kurullarınca bir dosyada muhafaza edilir.
Disiplin kurullarınca verilen disiplin cezaları hakkında partinin hiçbir
kademesinde ve kongresinde görüşme yapılamaz ve karar alınamaz.
Tedbir Kararı
Madde 48. Partiden kesin veya geçici çıkarmayı gerektiren bir suçla
Disiplin Kurulu’na sevk edilen üye hakkında gerektiğinde tedbir kararı verilir.
Tedbir kararını vermeye yetkili organlar Disiplin Kurullarıdır.
Hakkında tedbir kararı verilen üye, ayrıca başka bir karara gerek olmaksızın
Partideki görevinden uzaklaştırılır ve üyelik haklarından mahrum kalır. İlgili
üye tedbir kararlarının kaldırılmasını, sevk edildiği Disiplin Kurulu’ndan
isteyebilir. Bu istek disiplin kurulunca 7 gün içinde karara bağlanır. Bu karara
itiraz üst Disiplin Kuruluna bir hafta içerisinde yapılabilir. Üst Disiplin
Kurulu’nun kararı kesindir